Misteret e menstruacioneve

Mos u �uditni nga titulli i k�tij shkrimi. Menstruacionet, ndon�se i provojn� �do muaj, shum� vajza dhe gra, akoma nuk din� natyr�n e tyre biologjike dhe r�nd�sin� q� ato kan� n� jet�n e grave.

Shpresoj q� ky shkrim t'i ndihmoj�.

Shumica e grave e mbajn� mend mir� at� moment t� friksh�m, dit�n kur u filluan periodat e para. Ky �sht� nj� moment p�rcaktues. Nga ky moment, biologjikisht, vajza e vog�l b�het nj� grua e v�rtet�.

N� jet�n e nj� gruaje, cikli menstrual �sht� simbol i pjelloris� (fertilitetit); nj� ngjarje e g�zuar; nj� arsye e v�rtet�, q� gruaja, at� dit�, t� vesh� rrobat m� t� mira e m� t� shtrenjta.

Cikli menstrual, ndon�se ka shenja biologjike t� p�rbashk�ta tek t� gjitha grat�, ai ndryshon nga nj�ra grua tek nj� tjet�r, sepse reflekton t� gjitha problemet sh�ndet�sore, t� gjitha ndryshimet trupore dhe gjith�ka t� re e t� papritur q� ndodh n� trupin e gruas.

�far� duhet t� dij� �do grua lidhur me menstruacionet?

1- Gj�rat kryesore t� ciklit t� saj menstrual

Cikli menstrual, jo vet�m e "kurdis" trupin e gruas, por ai, detyrimisht, i p�rgjigjet ritmit t� jet�s s� saj. �do cik�l �sht� nj� nd�rveprim i gjall� midis trurit, gj�ndrave adrenale dhe ovareve t� gruas. Ky nd�rveprim fillon dit�n e par� t� ciklit menstrual (fillimi i gjakosjes), dhe mbaron n� dit�n e fundit t� ciklit, pra, p�rpara se t� filloj� gjakosja tjet�r. Si� e shikoni, ciklet menstruale, pa nd�rprerje, ndjekin nj�ri-tjetrin.

Tek nj� vajz� normale, periodat e para (menarche) fillojn� kur vajza �sht� 12 � vje�e (mesatarisht) dhe p�rfundojn� (menopauza), kur gruaja arrin mosh�n 51 vje�e (mesatarisht).

Midis k�tyre viteve, �do grua normale pritet t� ket� m� shum� se 450 perioda

Ashtu si� ndodh me shumic�n e problemeve sh�ndet�sore, edhe cikli menstrual i �do gruaje "normale", �sht� i ndrysh�m. Kjo �sht� pasoj� e biokimis� s� saj t� ve�ant� dhe e shum� faktor�ve t� tjer� si, dieta q� mban, ushtrimet q� b�n, stresi q� p�rjeton, si dhe nga shum� shqet�sime t� tjera t� sh�ndetit.

Cikli menstrual i sh�ndetsh�m zgjat nga 24 dit� deri 36 dit�. Ato gra q� e kan� ciklin menstrual m� t� shkurt�r ose m� t� gjat� se kaq, shpesh, kan� t� prishur balanc�n hormonale, ose kan� probleme gjinekologjike, q� duhet t� diagnostikohen nga mjeku.

2-Cikli menstrual �sht� i ndar� n� dy faza

Tek �do grua cikli menstrual �sht� i ndar� n� dy faza:

a-Faza folikulare
b- Faza luteale

Duhet t� dini se: Cikli menstrual nuk ka t� b�j� vet�m me ndryshimet hormonale dhe rrjedhjen e gjakut, por ka t� b�j� edhe me marrjen e informacionit dhe aft�sit� krijuese t� gruas. Kjo do t� thot� se grat� e marrin dhe e p�rpunojn� informacionin n� m�nyra t� ndryshme, n� koh� t� ndryshme t� ciklit tyre.

Faza e par� e ciklit menstrual, ose faza folikulare, �sht� koha e energjis� m� t� madhe dhe e krijimtaris� m� t� lart� p�r gruan. Duke filluar nga dita e par� e periodave, trupi i gruas �sht� n� nj� stad ngjitjeje. Ovaret fillojn� t� pjekin disa mij�ra folikula, q� mbajn� brenda tyre vez�t e gruas. Kjo koincidon me nj� ndjenj� rinimi dhe vitaliteti tek gruaja.

Faza folikulare p�rfundon me ovulacionin, kur estrogjeni dhe testosteroni arrijn� nivelet e tyre m� t� larta n� trupin e gruas. Zakonisht, vet�m nj� vez� l�shohet nga nj�ri ovar �do muaj. Veza kalon n� tubin e Fallopit, ku ajo �sht� e aft� t� jetoj� p�r rreth 24 or�.

Ka shum� r�nd�si t� dihet se faza folikulare, �sht� faza e lul�zimit hormonal t� gruas, q� e nxit gruan p�r t� arritur kulmet e krijimtaris� emocionale dhe mendore. Planifikoni t'i b�ni pun�t tuaja m� t� mira, tamam n� k�to dit� t� bekuara t� ciklit tuaj menstrual. Ky �sht� nj� avantazh shum� i madh, q� "n�n� natyra" u ka dhuruar grave.

Pas ovulacionit ,gruaja hyn n� faz�n luteale. Trupi i gruas fillon t� bjer� nga zeniti dhe nga forma krijuese, n� at� q� quhet "krijimi i �erdhes" (nesting). N� k�t� faz�, sasia e progresteronit rritet, sepse ai duhet t� p�rgatis� uterusin p�r t� pritur vez�n e fertilizuar. Kjo �sht� koha p�r reflektim dhe kur gruaja kthehet nga vetja. N� k�t� moment gruaja grumbullon rezervat q� i duhen p�r dy jet�: t� saj�n dhe t� f�mij�s.

Shkenc�tar�t mendojn� se �sht� me shum� r�nd�si q�, n� faz�n luteale t� ciklit, grat� t� d�gjojn� me kujdes trupin e tyre dhe t� ngadal�sojn� ritmin e jet�s. Ata thon� se koha para fillimit t� gjakosjes (koha premenstruale), mund t� nxjerr� n� pah probleme shqet�suese p�r gruan. N� k�t� periudh� t� ciklit, gruaja zbulon d�shirat dhe intuit�n e saj subkoshiente. Kjo �sht� ajo q� shkenc�tar� t� ndrysh�m e quajn� informacioni "lunar", q� �sht� nj� lidhje e fuqishme e ciklit menstrual me ciklin e H�n�s.

N� qoft� se gruaja do t� jet� e kujdesshme dhe do t� mbaj� nj� ditar me ndryshimet q� ndjen n� ciklin menstrual, k�to do ta ndihmojn� p�r t� kuptuar shqet�simet q� shfaqen n� k�t� periudh�.

3- Ovulacioni, eveniment me r�nd�si

Ovulacioni �sht� nj� moment tjet�r i r�nd�sish�m i ciklit menstrual. P�r arsyen q� cikli menstrual i gruas mund t� jet� i shkurt�r ose i gjat�, dhe p�r faktin q� ai mund t� ndryshoj� nga muaji n� muaj, �sht� me shum� r�nd�si q� gruaja t� p�rcaktoj� dit�n kur do t� nxjerr� vez�n, pra, dit�n kur ndodh ovulacioni.

Faza luteale e ciklit menstrual, ose faza e dyt� q� fillon pas ovulacionit deri sa fillon gjakosja, �sht�, gjithmon�, 14 dit� e gjat�.

Gazeta Shekulli